Śmierć osoby bliskiej jest bardzo trudnym momentem w życiu. Nie można się na nią przygotować i trudno się z nią pogodzić. Śmierci towarzyszy żałoba – to czas smutku, złości, cierpienia. Ludzie przeżywają żałobę tak jak potrafią – płaczą, złoszczą się, zamykają się w sobie lub potrzebują wielu rozmów z innymi ludźmi, czasem nie chcą jeść, czasem jedzą bardzo dużo. To ważne, aby dostrzec, że jest to dla nich trudny czas i dać im możliwość bycia sobą (przeżywania żałoby po swojemu).
Jeśli w Twoim środowisku ktoś doświadcza żałoby pamiętaj, że:
- żałoba jest ważna i potrzebna – jest naturalnym procesem,
- nie ma dobrych i złych sposobów przeżywania żałoby. Ważne, aby były one bezpieczne i aby pozwoliły na wyrzucenie z siebie cierpienia, smutku, złości,
- w żałobie pojawią się różne etapy – niedowierzania, złości, smutku, poczucie beznadziejności, uczenia się życia w nowej sytuacji,
- czas trwania żałoby jest indywidualny, nie wszyscy w tym samym tempie radzą sobie ze stratą.
Co mogę zrobić w sytuacji żałoby mojego wychowanka?
- Bądź obok osoby w żałobie – rozmawiaj z nią, zgłoś swoją gotowość do wspierania jej
(do rozmowy, wypłakania się, złoszczenia, wspólnego posiedzenia w ciszy, pójścia na spacer), - Nie pouczaj, jak ktoś ma się zachowywać w żałobie, nie pocieszaj na siłę, nie odciągaj na siłę od trudnych emocji. Jeśli to dla Ciebie trudne, powiedz to otwarcie – może wspólnie poszukacie kogoś, z kim osoba w żałobie chciałaby porozmawiać, jeśli będzie miała taką potrzebę,
- Bądź uważny na to, co się dzieje z osobą w żałobie. Jeśli coś Cię niepokoi – reaguj, czyli:
- Zgłoś swoje spostrzeżenia rodzicom dziecka w żałobie,
- Jeśli uznasz to za konieczne, poszukaj osoby, która pomoże Ci profesjonalnie wesprzeć wychowanka- pedagoga szkolnego, psychologa szkolnego, innej zaufanej kompetentnej osoby;
- Zadzwoń na infolinię, gdzie będziesz mógł przedyskutować swoje wątpliwości
(np. Telefon Zaufania dla Dzieci i Młodzieży 116 111).
Kiedy sposób przeżywania żałoby powinien wzbudzić niepokój?
- Kiedy żałoba trwa już bardzo długo (kilka miesięcy) i nadal nie pozwala na zwyczajne funkcjonowanie – osoba w żałobie nie może chodzić do szkoły/pracy, spotykać się
ze znajomymi, jeść posiłków, nie może się skupić i zaangażować w inne aktywności, - Kiedy sposobem na poradzenie sobie z cierpieniem jest alkohol, narkotyki lub inne niebezpieczne zachowania,
- Kiedy pojawiają się myśli o samobójstwie lub chęć skrzywdzenia siebie lub innych.
Zawsze pamiętaj, że są ludzie, którzy w sposób profesjonalny pomagają radzić sobie z żałobą
i z którymi osoba w żałobie lub Ty, jako osoba towarzysząca w żałobie, możecie porozmawiać – są to: psycholog szkolny, pedagog szkolny, drużynowa/drużynowy, grupy wsparcia działające przy najbliższych hospicjach.
Ważne linki – tam też można szukać informacji
Możesz także zadzwonić na Telefon Zaufania dla Dzieci i Młodzieży – 116 111